Atopowe zapalenie skóry to przewlekła i zapalna choroba skóry. Dotyka głównie niemowlęta i dzieci, ale może wystąpić również u dorosłych. Jeśli zmagasz się ze zmianami skórnym, którym towarzyszy świąd i suchość, możesz cierpieć na AZS. Dowiedz się, czym jest ta choroba i jak rozpoznać jej objawy.
Czym jest atopowe zapalenie skóry?
W atopowym zapaleniu skóry (AZS) bariera skórna nie radzi sobie z kontaktem z uczulającymi alergenami. Dochodzi do powstania stanu zapalnego skóry, czyli wyprysku atopowego. Skłonność atopowa może wynikać z podłoża genetycznego lub z defektów ektodermalnych, czyli nieprawidłowej budowy skóry i jej nadmiernego wysuszenia. AZS może też mieć związek z alergią np. pokarmową, wziewną lub kontaktową.
Atopowe zapalenie skóry to nie tylko problem estetyczny, ale także medyczny, który może znacząco wpłynąć na jakość życia. Pojawiający się wyprysk powoduje intensywny świąd i utrudnia normalne funkcjonowanie. Poza tym w wyniku AZS mogą później rozwinąć się inne choroby atopowe, np. astma, alergiczny nieżyt nosa.
Wiesz już, czym jest atopowe zapalenie skóry. Teraz poznaj najczęstsze objawy, które ułatwią wczesne rozpoznanie choroby.
Jakie są główne objawy AZS (atopowego zapalenia skóry)?
Główne objawy AZS dotyczą zmian skórnych. Przede wszystkim jest to silny świąd. Może być tak intensywny, że zakłóca sen i codzienne czynności. Pojawiają się również zaczerwienienia i stany zapalne, szczególnie podczas zaostrzeń AZS.
Przy atopowym zapaleniu skóry mogą wystąpić małe pęcherze, z których po zarysowaniu wycieka płyn i tworzą się strupy. Skóra staje się szorstka i łuszcząca, co wynika z ciągłego cyklu stanu zapalnego i swędzenia. Mogą pojawić się bolesne pęknięcia, zwłaszcza w miejscach pofałdowanych lub bardzo suchych, np. zgięcia łokciowe lub kolanowe.
Objawy atopowego zapalenia skóry różnią się intensywnością i lokalizacją w zależności od wieku pacjenta. U niemowląt zmiany skórne mają charakter stanu zapalnego. Wyprysk grudkowo-wysiękowy oraz rumień zwykle pojawiają się na owłosionej skórze głowy, twarzy i wyprostowanych powierzchniach kończyn. U starszych dzieci (do 12 lat) AZS ma tendencję do pojawiania się na zgięciach łokci i kolan, grzbietach rąk i stóp oraz na skórze twarzy i szyi. Zmiany są rumieniowo-grudkowe o charakterze wypryskowym, towarzyszy im intensywny świąd i suchość skóry. U dorosłych przewlekłe AZS może dotyczyć dłoni, szyi i obszarów zgięcia kończyn. Podrażnienia skóry intensywnie swędzą.
Oznaki atopowego zapalenia skóry mogą nasilać się w okresie zimowym, gdy skóra jest bardziej narażona na wysuszenie. Do czynników nasilających AZS zaliczają się także okresy dużego stresu emocjonalnego, a także kontakt z czynnikami drażniącymi skórę lub alergenami, na które masz uczulenie.
AZS można pomylić z innymi schorzeniami skórnymi, dlatego warto poznać ich charakterystyczne objawy.
Jak odróżnić atopowe zapalenie skóry od innych chorób skórnych?
Atopowe zapalenie skóry ma podobne cechy kliniczne do pozostałych chorób skórnych. Mylone jest np. z wypryskiem kontaktowym. To miejscowa nadwrażliwość w wyniku bezpośredniego kontaktu z określonymi alergenami, czyli substancjami chemicznymi lub drażniącymi. Na skórze pojawiają się łuszczące się grudki oraz pęcherzyki.
Zmiany skórne podobne do AZS występują również w łuszczycy. W tej chorobie na skórze pojawiają się suche, łuszczące się blaszki, które swędzą, ale słabiej niż zmiany atopowe. Podobieństwa objawów występują również przy łojotokowym zapaleniu skóry (ŁZS) – z tą różnicą, że wyprysk przy AZS jest większy niż przy ŁZS.
Rozpoznanie objawów wymaga właściwej diagnostyki, co pomoże w skutecznym leczeniu tej choroby.
Jak wygląda diagnostyka atopowego zapalenia skóry?
W rozpoznaniu AZS przez lekarza pomaga zapoznanie się z historią choroby i symptomami zgłaszanymi przez pacjenta. Specjalista wykonuje też badanie fizykalne charakteru zmian.
W razie konieczności można rozszerzyć diagnostykę o badania laboratoryjne (stężenie przeciwciał IgE) oraz biopsję skóry albo skórne testy punktowe wykrywające np. alergię na roztocza. Dla poszerzenia diagnostyki AZS wykonuje się atopowe testy płatkowe. Służą do wykrywania opóźnionych reakcji alergicznych.
Pamiętaj! Trafna diagnoza może wymagać kilku wizyt i konsultacji z różnymi specjalistami, w tym z alergologiem. Holistyczne podejście w procesie diagnozowania powinno uwzględniać również inne choroby atopowe.
Po potwierdzeniu AZS ważne jest wdrożenie odpowiedniego leczenia i właściwej pielęgnacji. W drogerii Magnuspharm znajdziesz dermokosmetyki na atopowe zapalenie skóry, które stanowią podstawę troski o skórę atopową.
W trakcie rozpoznawania atopowego zapalenia skórny można popełnić kilka typowych błędów. Warto je poznać.
Jakie są najczęstsze błędy w rozpoznawaniu atopowego zapalenia skóry?
Najczęstszym błędem przy rozpoznawaniu AZS jest mylenie jej objawów z innymi chorobami skóry. Lekarz powinien szczegółowo zapoznać się ze zgłaszanymi objawami. Najczęstsze pomyłki dotyczą diagnozy stawianej w okresie niemowlęcym, ponieważ zmiany skórne na tym etapie mogą przypominać świerzb i kontaktowe zapalenie skóry. Dlatego tak ważne jest holistyczne podejście, uwzględniające indywidualne czynniki, np. historię choroby, alergie, wiek pacjenta.
Chcesz kompleksowo zadbać o zdrowie i piękno swojej skóry? Poznaj sposoby na poradzenie sobie z rozszerzonymi porami na twarzy.
Nie lekceważ objawów AZS! Tylko dzięki właściwej diagnozie i szybkiemu rozpoznaniu choroby można uniknąć długotrwałych problemów skórnych. Brak odpowiedniego leczenia może doprowadzić do zaostrzenia objawów oraz pogorszenia Twojego stanu zdrowia.
Dzięki trafnej diagnozie można rozpocząć skuteczne leczenie i odpowiednią pielęgnację skóry z atopowym zapaleniem.
Bibliografia:
1. Dąbrowiecki P., AZS – atopowe zapalenie skóry u dzieci, 2023: https://pacjent.gov.pl/aktualnosc/azs-atopowe-zapalenie-skory-u-dzieci
2. Flisiak I., Szepietowski J., Atopowe zapalenie skóry: https://www.mp.pl/podrecznik/pediatria/chapter/B42.167.14.2.
3. Marko M., Pawliczak R., Błędy w rozpoznawaniu i leczeniu atopowego zapalenia skóry, Alergologia Polska – Polish Journal of Allergology 2024; 11, 1: 61–68.
4. Millan M., Mijas J. Atopowe zapalenie skóry – patomechanizm, diagnostyka, postepowanie lecznicze, profilaktyka. Borgis Nowa Pediatr 2017; 21(4): 114-122.
5.Świerczyńska-Krępa M., Atopowe zapalenie skóry (AZS) u dorosłych: przyczyny, objawy i leczenie, 2022: https://www.mp.pl/pacjent/alergie/chorobyalergiczne/choroby/59313,atopowe-zapalenie-skory
6. Świerczyńska-Krępa M., Kontaktowe zapalenie skóry (wyprysk kontaktowy): przyczyny, objawy i leczenie, 2022: https://www.mp.pl/pacjent/alergie/chorobyalergiczne/choroby/59031,kontaktowe-zapalenie-skory-wyprysk-kontaktowy-przyczyny-objawy-i-leczenie
